Klorlama Sistemleri
İçme sularının klorlanması işleminin yaygınlaşması halk sağlığı alanındaki en önemli gelişmelerden birisi ve halen mevcut alternatifleri arasında en güvenilir dezenfeksiyon yöntemidir.
Kullanma suyu ve içme suyu dezenfeksiyonu için klorlama ve dezenfeksiyon üniteleri kurulur.
Dezenfeksiyon
Bir suyun, içerdiği patojenik mikroorganizmaların elemine edilerek, emniyetle içilebilecek hale getirilmesi. Suyun içerdiği bütün canlı organizmaların yok edilmesine ise (sporlar dahil) suyun sterilizasyonu denir.
Başlıca 2 grup organizmanın imhasıyla mümkündür.
- Bulaşıcı hastalıkların yayılmasına sebep olan patojenik bakteriler.
- Suya renk, koku veren ve suyun estetiğini bozan organizmalar.
İçme Suyu Dezenfeksiyon
Sedimantasyon ve filtrasyonda olduğu gibi fiziksel olarakKafi besin alamamaları dolayısıyla bakterilerin tabii ölümüyle,Suya kimyevi maddelerin ilavesiyle,Self pürifikasyon dediğimiz yüzeysel suların kendi kendini temizlemesiyle.
İçme Sularında Kullanılacak Dezenfektan Miktarı
Dezenfeksiyon yönteminin etkileme gücü,Organizmanın türü,Etkileme türü,Suyun sıcaklığıSuyun pH değeri,Suda çözünmüş olan organik ve inorganik maddelerin cins ve miktarlarına göre değişir
Klorlamaya Tesir Eden Faktörler
pH değeri: Klorlama düşük pH larda daha tesirlidir. Örneğin eşdeğer dezenfeksiyon için pH 10 da, pH 5 dekinden yaklaşık 150 katı daha fazla klora ihtiyaç vardır.
Sıcaklık: Sıcaklık arttıkça klorun dezenfeksiyon etkisi artar. Dezenfeksiyon hızını enzimle olan reaksiyon hızı veya hücre çeperindeki difüzyon hızı etkiler. Dezenfeksiyon hızının sıcaklıkla değişimi aşağıdaki eşitlik ile verilmiştir.)
Klorlama İle İlgili Dikkat Edilecekler
- Dezenfeksiyon işleminin gerçekleşebilmesi için serbest klorun en az 30 dakika suda kalması gerekir.
- Klorun uygulanması için en iyi aşama arıtma işlemlerinin tamamen sona erdiği, depolama veya dağıtım işleminden hemen önceki aşamadır.
- Yavaş kum filtrelerinden önce veya diğer mevcut biyolojik arıtım aşamalarından önce suya klor ilave edilmemelidir. Bu aşamalardan önce ilave edilen klor bu işlemlerde görev alan mikroorganizmaların ölümüne veya etkilerinin azalmasına neden olabilir.
Katı haldeki klor formları dezenfekte edilecek suya doğrudan atılmamalıdır. Çünkü katı klor formları genelde suda kendiliğinden erimez veya karışım haline gelmez. Bu nedenle öncelikle az miktarda suyla mekanik olarak karıştırılmalıdırlar.
Normal şartlarda toplumsal kullanıma sunulan sularda bakiye klor (serbest veya aktif klor)miktarının ppm olması yeterlidir.
Suyun bulanıklığı arttıkça dezenfeksiyon için kullanılacak klor miktarı da artacaktır, ancak bu durumlarda klor miktarını arttırmak yerine öncelikle suyun bulanıklığını azaltmaya yönelik arıtma işlemlerinin uygulanması yararlı olacaktır.
Klor veya başka bir yöntemle yapılacak dezenfeksiyon işlemi içme ve kullanma suyu kaynaklı enfeksiyon hastalıklarının tamamen önleneceği anlamına gelmez. Su kaynaklı enfeksiyon hastalıklarının önlenebilmesi için koruma önlemleri (su havzalarının, depolama ve dağıtım sistemlerinin) her zaman için öncelikli olmalıdır.
Suların uygun bir şekilde dezenfeksiyonu daima su kalitesinin dezenfeksiyon öncesi ve sonrası takip ve kontrolüne bağlıdır. Dezenfekte edilen suların düzenli olarak mikrobiyolojik analizleri yapılmalı ve sonuçlara göre gerektiğinde dezenfeksiyon işlemlerinde değişikliğe gidilmelidir.
Suda klor miktarının hangi sıklıkta ölçüleceği ölçümün yapılacağı birimin özelliklerine göre değişiklik gösterir. Örneğin bir arıtma tesisi işletiyorsanız sürekli klor miktarı tayini yapan sistemlere ihtiyacınız var demektir. Ancak suyunuzu, klorlamanın sürekli yapıldığı bir dağıtım sisteminden alıyor, sizin dışınızda düzenli olarak günlük kontroller yapılıyorsa ve ölçüm yapacağınız birim su deposu içermiyor veya ilave su pompalamaya ihtiyaç duyulmuyorsa normal kimyasal analizler için su numunesi gönderdiğinizde serbest klor ölçümünün yapılması yeterli olacaktır. Sonuçta genel bir yaklaşım olarak; suyunu su deposu aracılığı ile kullanan/dağıtan birimlerin tamamında günde en az iki kez (su kullanımının yoğun olduğu saatlerde) serbest klor miktarının ölçülmesi yerinde olacaktır.